Nöbetçi Eczaneler
IBAN KİRALAYAN HERKES SUÇLU MU?
Yargıtay’dan Dolandırıcılık Dosyalarında “Kast” Vurgusu
Dolandırıcılık suçlarında son yıllarda sıkça karşılaşılan “hesabını kullandırma” olaylarına ilişkin Yargıtay’dan dikkat çeken bir karar çıktı
Yargıtay,
2024/24160 Esas – 2025/3482 Karar sayılı ve 21.05.2025 tarihli ilamında; iş başvurusu yaptığını düşünen ve hesabını komisyon karşılığı kullandıran bir öğrenci hakkında, suç kastının yeterli şekilde ispatlanamadığı gerekçesiyle beraat kararı verilmesi gerektiğine hükmetti.
Karar, dolandırıcılık dosyalarında “her IBAN veren otomatik suçludur” algısını hukuki zeminde tartışmaya açtı.
Dosyada Ne Yaşandı?
Karara konu olayda;
•Rusya’da faaliyet gösterdiği belirtilen kişiler, Türkiye’de yazılım satışı yaptıklarını söyledi.
•Ücret tahsilatında sorun yaşadıklarını belirterek iyi derecede İngilizce bilen bir kişiye iş teklifinde bulundular.
•Sanık, öğrenci olması nedeniyle harçlık kazanmak amacıyla teklifi kabul etti.
•Hesabına gönderilen parayı, komisyon karşılığında bu kişilere aktardı.
Yerel mahkeme sanık hakkında mahkumiyet kararı verdi.
Ancak Yargıtay, dosyada sanığın dolandırıcılık kastıyla hareket ettiğine dair kesin ve yeterli delil bulunmadığını belirterek beraat gerektiğini ifade etti.
Yargıtay’ın Kritik Tespiti
Kararda özetle şu hukuki ilke vurgulandı:
Yargıtay ayrıca sanığın öğrenci olmasını, iş vaadiyle hareket etmiş olmasını ve dosyada bilinçli dolandırıcılık iradesini gösteren güçlü delil bulunmamasını değerlendirme kapsamına aldı.
Bu Karar Neden Önemli?
Son dönemde Türkiye genelinde dolandırıcılık dosyalarında sıkça şu yöntem görülüyor:
•“Yurtdışı yazılım firması”
•“Freelance ödeme transferi”
•“Kripto aracılığı”
•“Komisyonlu para aktarımı”
•“Sadece hesabını kullanacağız”
Bu sistemlerde mağdurdan çıkan para üçüncü kişilerin hesaplarına yönlendiriliyor. Bu nedenle soruşturmalarda ilk şüpheli genellikle hesap sahibi oluyor.
Yargıtay’ın bu kararı, her olayda otomatik suç kabulü yerine kast araştırması yapılması gerektiğini ortaya koyuyor.
Bu içtihat;
•Hesabını bilerek ve bilinçli şekilde para karşılığı kiralayanları korumaz.
•Organize şekilde para transfer zincirine dahil olanları sorumluluktan kurtarmaz.
Mahkemeler her dosyada;
•Sanığın bilinçli hareket edip etmediğini,
•Menfaat elde etme amacını,
•Olayın hayatın olağan akışına uygunluğunu,
•Bildirim yükümlülüğünü yerine getirip getirmediğini ayrıca değerlendirecektir.
Hukuki Çerçeve: Kast Neden Önemli?
Ceza hukukunun temel prensibi şudur:
Şüpheden sanık yararlanır.
Mahkumiyet için suçun maddi ve manevi unsurları birlikte ispatlanmalıdır.
Dolandırıcılık suçunda “manevi unsur” yani kast, belirleyici unsurdur.
Sadece hesaba para gelmesi ve aktarılması, tek başına dolandırıcılık suçunun oluştuğu anlamına gelmez. Ancak bilinçli katılım ispatlanırsa ağır cezalar gündeme gelir.
IBAN KİRALAMA NEDİR? RİSKLERİ NELERDİR?
IBAN kiralama nedir?
Banka hesabının para transferi amacıyla üçüncü kişilere kullandırılmasıdır. Genellikle komisyon vaadiyle teklif edilir.
Neden risklidir?
Dolandırıcılık suçlarında para zincirinin görünen halkası hesap sahibidir. Soruşturma ilk olarak bu kişi hakkında başlar.
“Ben sadece aktardım” savunması yeterli mi? Hayır.
Mahkemeler kast araştırması yapar. Bilinçli hareket tespit edilirse ağır cezalar söz konusu olabilir.
En sık kullanılan yöntemler
•Yurtdışı firma adı
•Online iş vaadi
•Kripto transfer
•Komisyonlu ödeme
Ne yapılmalı?
•Hesap bilgileri paylaşılmamalı.
•“Kolay para” vaatlerine temkinli yaklaşılmalı
Dolandırıcılık ağlarının giderek karmaşıklaştığı bir dönemde, özellikle gençler ve iş arayanlar hedef alınabiliyor.
•Kandırılan kişilerin savunma hakkı vardır.Ancak bilinçli katılım ciddi cezai sonuç doğurur.
Onuncu Köy Notu:
Banka hesapları ve kartlar kişiye özeldir.
Kısa vadeli kazanç uğruna hesabın kullandırılması, uzun vadeli hukuki sorunlara yol açabilir.
